poniedziałek, 22 grudnia 2025, 13:21

Postępowania o uchybienie zobowiązaniom państwa członkowskiego: główne decyzje podjęte w grudniu

Przegląd według dziedzin polityki Przyjmując publikowany regularnie pakiet decyzji dotyczących uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, Komisja Europejska podejmuje kroki prawne przeciwko pań

Przegląd według dziedzin polityki

Przyjmując publikowany regularnie pakiet decyzji dotyczących uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, Komisja Europejska podejmuje kroki prawne przeciwko państwom członkowskim, które nie wypełniły swoich zobowiązań wynikających z prawa unijnego. Decyzje te dotyczą różnych dziedzin polityki UE, a ich celem jest zapewnienie właściwego stosowania prawa unijnego dla dobra obywateli i przedsiębiorstw. Poniżej przedstawiono najważniejsze decyzje Komisji, pogrupowane według obszarów polityki. Jednocześnie Komisja zamyka 84 sprawy, w których kwestie sporne rozwiązano z udziałem zainteresowanych państw członkowskich. W tych sprawach Komisja nie musi kontynuować postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Działania Komisji w zakresie egzekwowania prawa i przestrzeganie prawa UE przez państwa członkowskie można śledzić za pomocą interaktywnych map i profilowanych wykresów. Więcej informacji na temat historii danej sprawy lub dostępu do pełnej bazy decyzji w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego można znaleźć w rejestrze decyzji w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego. Więcej informacji na temat unijnego postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego znajduje się natomiast w następujących pytaniach i odpowiedziach.

Komisja wzywa Polskę do prawidłowej transpozycji unijnych przepisów dotyczących pomocy prawnej
Komisja Europejska podjęła decyzję o wszczęciu postępowania w sprawie uchybienia zobowiązaniom państwa członkowskiego, wysyłając do Polski wezwanie do usunięcia uchybienia (INFR(2025)2164) w związku z niedokonaniem transpozycji dyrektywy (UE) 2016/1919 w sprawie pomocy prawnej z urzędu dla podejrzanych i oskarżonych. Przepisy UE zapewniają osobom podejrzanym i oskarżonym ochronę ich podstawowych praw. Wspólne minimalne standardy są konieczne, by orzeczenia sądowe wydawane w jednym państwie członkowskim były uznawane w pozostałych. Komisja uważa, że Polska nie zapewnia wystarczających gwarancji procesowych. Dotyczy to w szczególności wczesnych etapów dochodzeń policyjnych, w trakcie których Polska nie zapewnia natychmiastowej pomocy prawnej, zanim dojdzie do przesłuchania lub zostaną zgromadzone odpowiednie dowody. Komisja kieruje zatem do Polski wezwanie do usunięcia uchybienia, a państwo to ma teraz dwa miesiące na udzielenie odpowiedzi i usunięcie niedociągnięć stwierdzonych przez Komisję. W przypadku braku zadowalającej odpowiedzi Komisja może podjąć decyzję o wystosowaniu uzasadnionej opinii.

Komisja wzywa Austrię i Polskę do transpozycji unijnych przepisów dotyczących swobodnego przemieszczania się
Komisja Europejska podjęła dziś decyzję o wystosowaniu uzasadnionych opinii do Austrii (INFR(2011)2034) i Polski (INFR(2011)2074) w związku z nieprawidłową transpozycją dyrektywy w sprawie swobodnego przemieszczania się (dyrektywa 2004/38/WE). Dyrektywa zobowiązuje państwa członkowskie do umożliwienia i ułatwienia wjazdu członków rodziny rozszerzonej obywateli UE i ich pobytu. Na podstawie prawa UE członkowie rodziny rozszerzonej mają wówczas takie same prawa jak członkowie najbliższej rodziny, np. współmałżonek lub dzieci. 16 czerwca 2011 r. Komisja skierowała do Austrii i Polski wezwania do usunięcia uchybienia, natomiast – odpowiednio – 16 grudnia 2024 r. i 12 marca 2025 r. wystosowała do tych państw dodatkowe wezwania do usunięcia uchybienia w związku z niedokonaniem prawidłowej transpozycji tych przepisów. Zgodnie z prawem austriackim i polskim członkowie rodziny rozszerzonej, którzy nie są obywatelami UE, nie mogą otrzymać odpowiednich dokumentów pobytu ani korzystać z niektórych praw wynikających ze wspomnianej dyrektywy. Zgodnie z polskim prawem, nawet jeśli członkowie rodziny rozszerzonej są obywatelami UE, to nadal muszą spełnić dodatkowe warunki, aby uzyskać prawo stałego pobytu, co nie ma miejsca w przypadku członków najbliższej rodziny. W związku z tym Komisja podjęła decyzję o skierowaniu uzasadnionej opinii do Polski i dodatkowej uzasadnionej opinii do Austrii, a państwa te mają teraz dwa miesiące na udzielenie odpowiedzi i wprowadzenie niezbędnych środków. W przeciwnym razie Komisja może podjąć decyzję o skierowaniu sprawy do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej.

Sprawy wniesione do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej

Komisja podejmuje decyzję o skierowaniu do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej sprawy przeciwko Polsce w związku z niedokonaniem przez to państwo prawidłowej transpozycji przepisów dotyczących praw proceduralnych
Komisja Europejska podjęła dziś decyzję o skierowaniu do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej sprawy przeciwko Polsce (INFR(2024)2073) w związku z nieprawidłową transpozycją do prawa krajowego dyrektywy w sprawie prawa dostępu do adwokata i porozumiewania się z osobami trzecimi w czasie zatrzymania (dyrektywa 2013/48/UE). Polska nie zapewnia wystarczających gwarancji procesowych, zwłaszcza na wczesnych etapach dochodzeń policyjnych. W państwie tym zezwala się na prowadzenie przesłuchania lub gromadzenie odpowiednich dowodów bez udziału adwokata, co narusza rygorystyczne przepisy dotyczące prawa dostępu do adwokata. Polskie prawo dopuszcza sytuacje, w których naruszana jest zasada poufności komunikacji między podejrzanymi lub oskarżonymi a ich adwokatem, mimo że dyrektywa gwarantuje poufność takiej komunikacji. Polska nieprawidłowo transponowała również przepisy tej dyrektywy stanowiące, że osoby posiadające odpowiedzialność rodzicielską – lub inna odpowiednia osoba dorosła działająca w najlepszym interesie dziecka – muszą być informowane o pozbawieniu dzieci wolności. Wreszcie, nieprawidłowo transponowano również przepisy dyrektywy dotyczące prawa dostępu do adwokata w postępowaniu dotyczącym europejskiego nakazu aresztowania. Komisja uważa, że wysiłki władz, aby rozwiązać problem stwierdzonych niezgodności, były jak dotąd niewystarczające, i w związku z tym kieruje do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej sprawę przeciwko Polsce. Więcej informacji można znaleźć w komunikacie prasowym.

Komisja wzywa Grecję, Francję, Włochy, Cypr, Węgry, Maltę, Polskę i Portugalię do transpozycji zaostrzonych przepisów służących promowaniu energii ze źródeł odnawialnych
Komisja Europejska podjęła dzisiaj decyzję o skierowaniu uzasadnionych opinii do Grecji (INFR(2025)0214), Francji (INFR(2025)0220), Włoch (INFR(2025)0228), Cypru (INFR(2025)0201), Węgier (INFR(2025)0224), Malty (INFR(2025)0233), Polski (INFR(2025)0238) i Portugalii (INFR(2025)0241) w związku z niedokonaniem pełnej transpozycji do prawa krajowego przepisów dyrektywy (UE) 2023/2413, która jest dyrektywą zmieniającą. Dyrektywę przyjęto w 2023 r. Państwa członkowskie miały powiadomić o środkach transpozycji dyrektywy do 21 maja 2025 r., z wyjątkiem niektórych przepisów dotyczących wydawania zezwoleń, które należało zgłosić do 1 lipca 2024 r. Nowe przepisy mają na celu przyspieszenie wdrażania energii ze źródeł odnawialnych we wszystkich sektorach gospodarki, nie tylko w sektorze energetycznym, ale również, i przede wszystkim, w tych sektorach, w których trudniej o postępy, takich jak sektory ogrzewania i chłodzenia, budownictwa, transportu i przemysłu, w odniesieniu do których UE wyznaczyła również nowe lub ambitniejsze cele. W przepisach tych określono środki horyzontalne i przekrojowe, które mają promować wykorzystanie odnawialnych źródeł energii i obejmują m.in. wzmocnienie gwarancji pochodzenia, ułatwienie integracji systemu energetycznego poprzez promowanie elektryfikacji i wodoru odnawialnego oraz zabezpieczenia na rzecz bardziej zrównoważonej produkcji bioenergii. Wdrożenie nowych przepisów ma zasadnicze znaczenie dla przyspieszenia wprowadzania rodzimej czystej energii, dalszego ograniczenia emisji gazów cieplarnianych w sektorze energetycznym, który obecnie odpowiada za ponad 75 proc. całkowitych emisji gazów cieplarnianych w Unii, oraz zwiększenia bezpieczeństwa energetycznego. Przyczyni się to również do obniżenia cen energii i zwiększenia konkurencyjności gospodarki UE. W lipcu 2025 r. Komisja skierowała do 26 państw członkowskich wezwania do usunięcia uchybienia w związku z niedopełnieniem obowiązku pełnej transpozycji dyrektywy do prawa krajowego. Po przeanalizowaniu odpowiedzi od tych państw członkowskich Komisja podjęła decyzję o wystosowaniu uzasadnionych opinii do Grecji, Francji, Włoch, Cypru i Portugalii w związku z niedopełnieniem obowiązku zgłoszenia krajowych środków transpozycji oraz do Węgier, Malty i Polski w związku z niedostarczeniem wystarczająco jasnych i precyzyjnych informacji na temat sposobu, w jaki krajowe środki transpozycji transponują poszczególne przepisy dyrektywy. Wspomniane państwa członkowskie mają teraz dwa miesiące na udzielenie odpowiedzi i wprowadzenie niezbędnych środków. W przeciwnym razie Komisja może podjąć decyzję o skierowaniu spraw do Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z wnioskiem o nałożenie kar finansowych.